Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki.

REKLAMA
Tutaj jesteś: rp.pl » PRAWO » Narzędzia » Orzecznictwo » Dla Ciebie
Prawo jazdy dla najmłodszych kierowców

Poradnik prawny

Prawo jazdy dla najmłodszych kierowców

Rok 2013 to czas dużych zmian zarówno dla najmłodszych kierowców jak i dla tych, którzy dopiero starać się będą o prawo jazdy
Jak wydostać pieniądze z OFE

Poradnik prawny

Jak wydostać pieniądze z OFE

Nawet gdy nie doczekamy emerytury, prawo do zgromadzonych pieniędzy będzie przysługiwać naszym bliskim
Jak znaleźć pracę: gdzie szukać, CV, rozmowa kwalifikacyjna

Poradnik prawny

Jak znaleźć pracę: gdzie szukać, CV, rozmowa kwalifikacyjna

Poradnik jest podsumowaniem rad kilkudziesięciu rekruterów i menedżerów HR
Jak zabezpieczyć majątek w konkubinacie

Poradnik prawny

Jak zabezpieczyć majątek w konkubinacie

Jakie regulacje pozwalają partnerom na zawarcie umowy zabezpieczającej ich prawa do majątku wspólnego
O czym warto wiedzieć kupując mieszkanie

Poradnik prawny

O czym warto wiedzieć kupując mieszkanie

Poradnik "Rz" dla przyszłych właścicieli
Jak uniknąć zapłaty podatku sprzedając nieruchomość

Poradnik prawny

Jak uniknąć zapłaty podatku sprzedając nieruchomość

Aby nie dzielić się z fiskusem zyskami z handlu nieruchomościami, trzeba wstrzymać się ze sprzedażą przez pięć lat

Dla Ciebie

Pozew w sprawie księgi musi być precyzyjny

Izabela Lewandowska 26-05-2010, ostatnia aktualizacja 26-05-2010 04:02
źródło: Fotorzepa
autor: Jakub Ostałowski

Sąd nie orzeknie o tym, czego strona w procesie się nie domagała

Sąd Najwyższy w uchwale z 18 maja 2010 r. (sygn. III CZP134/09) uznał, że zasada ta obowiązuje także w sprawie o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.

SN podjął tę uchwałę w powiększonym, siedmioosobowym składzie na wniosek skierowany z Biura Rzecznika Praw Obywatelskich.

Pierwszeństwo zasady dyspozycyjności

Przyczyną wystąpienia z pytaniem były rozbieżności w nauce prawa i orzecznictwie Sądu Najwyższego, czy również w sprawie wniesionej na podstawie art. 10 ustawy z z 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (u.k.w.), tj. o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, pierwszeństwo ma tzw. zasada dyspozycyjności, czy może zasada dążenia do zapewnienia wiarygodności ksiąg wieczystych.

Żądanie pozwu podlega uwzględnieniu, jeśli zostanie udowodnione

Pierwsza zasada zapisana jest w art. 321 § 1 kodeksu postępowania cywilnego głoszącym, że „sąd nie może wyrokować co do przedmiotu, który nie był objęty żądaniem pozwu, ani zasądzić ponad żądanie”. Zwolennicy poglądu, że przepis ten obowiązuje także w sprawach o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, twierdzą, iż nie ma żadnych podstaw, by było inaczej.

Takie stanowisko zajął SN m.in. w uchwale z 28 sierpnia 2008 r. (sygn. III CZP 76/08) oraz wyroku z 7 listopada 2008 r. (sygn. IV CSK 264/08), a wcześniej w wyroku z 21 marca 2001 r. (sygn. III CKN 1214/98).

W tym ostatnim wyraźnie zaznaczył, że w postępowaniu wszczętym na podstawie art. 10 u.k.w., jak w każdym postępowaniu procesowym, żądanie pozwu podlega uwzględnieniu, jeżeli zostanie udowodnione. Określa je zaś powód i sąd jest nim związany (art. 321 § 1 k.p.c.). Jeśli więc np. powód żąda wpisania go do księgi jako właściciela, sąd nie może ustalić, że jest on tylko użytkownikiem wieczystym albo że właścicielem, ale w innej części. Słowem, sąd uwzględni pozew, jeśli rzeczywisty stan prawny okaże się tożsamy ze stanem objętym żądaniem.

W wyroku z 7 listopada 2008 r. (sygn. IV CSK 264/08) SN stwierdził m. in., że zapewnieniu zgodności zapisów w księgach wieczystych z rzeczywistością służą inne mechanizmy niż powództwo z art. 10 u.k.w. Chodzić może np. o przewidziany w art. 62613 § 1 k. p. c. obowiązek wpisania przez sąd wieczystoksięgowy z urzędu (z własnej inicjatywy) ostrzeżenia o dostrzeżonej niezgodności czy wynikający z art. 36 ust. 1 u.k.w. obowiązek zawiadamiania tego sądu (m. in. przez sądy, organy administracji) o zmianach właściciela nieruchomości, a także przewidziana w ust. 4 art. 36 u. k. w. możliwość wymuszenia na właścicielu ujawniania przysługujących mu praw w księdze.

Liczy się cel

Pogląd odmienny, a mianowicie, że sąd w sprawie o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym nie jest związany żądaniem pozwu czy raczej wskazanym przez stronę sposobem usunięcia tej niezgodności, zajął SN m.in. w wyrokach z 6 listopada 2003 r. (sygn. II CK 192/02) oraz 8 czerwca 2005 r. (sygn. I CK 701/04).

W pierwszym odwołał się do specyfiki tego rodzaju spraw, ich nadrzędnego celu: doprowadzenia treści księgi wieczystej do stanu usprawiedliwiającego zaufanie do niej, a więc zgodnego ze stanem rzeczywistym. SN stwierdził w tym wyroku m. in., że oddalenie powództwa w sytuacji, gdy ustalony stan prawny jest inny niż określony żądaniem pozwu, jest niedopuszczalne. Jeśli się więc np. okaże, że powód jest współwłaścicielem nieruchomości w innym ułamku, niż podał w pozwie, sąd powinien orzec o ujawnieniu jego prawa w części odpowiadającej rzeczywistemu stanowi prawnemu.

W uzasadnieniu pytania prawnego opowiedziano się za tą drugą koncepcją, tj. dającą prymat dążeniu do zapewnienia wiarygodności ksiąg wieczystych, będącemu celem postępowania przewidzianego w art. 10 u.k.w.

Z treści uchwały podjętej w odpowiedzi na to pytanie trzeba jednak wnosić, że SN w składzie siedmiu sędziów uznał za słuszny pierwszy z przedstawionych poglądów. Stwierdził w niej bowiem, że w sprawie o usunięcie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym sąd jest związany żądaniem pozwu.

Poprzednia
1 2
Rzeczpospolita
Żadna część jak i całość utworów zawartych w dzienniku nie może być powielana i rozpowszechniana lub dalej rozpowszechniana w jakiejkolwiek formie i w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny lub inny albo na wszelkich polach eksploatacji) włącznie z kopiowaniem, szeroko pojętą digitalizacją, fotokopiowaniem lub kopiowaniem, w tym także zamieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody Gremi Business Communication. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części bez zgody Gremi Business Communication lub autorów z naruszeniem prawa jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.
Rekomenduj artykuł, oddano głosów: 

Prawo dla Ciebie

Sąd może zdecydować za skłóconych współwłaścicieli domu, czy naprawić cieknący dach, czy też nie ma takiej potrzeby.

Prawo w firmie

Przedsiębiorca odpisze cały podatek, nawet jeśli wykorzystuje samochód firmowo tylko przez krótki czas.

Prawnicy

W Warszawie przybędzie około 750 radców prawnych. Egzamin zaliczyło tylko
64,1 proc. zdających.

Samorząd

Zakręcone ogrzewanie i ciepła woda nie dają prawa 
do dodatku mieszkaniowego 
z ryczałtem na zakup opału.

Sfera budżetowa

Wygaśnięcie stosunku pracy następuje z mocy prawa. Stwierdza je dyrektor generalny urzędu. Takie stwierdzenie ma jednak charakter techniczny.

Opinie, analizy

W przypadku prawa podatkowego sądy często odrzucają zasadę: co nie jest zakazane, jest dozwolone, mimo jej akceptacji przez Trybunał Konstytucyjny
 – zauważa doradca podatkowy Wojciech Serafiński.

Sonda:

Czy Minister Sprawiedliwości powinien mieć nadzór nad sędziami?

    Bądź na bieżąco - pobierz RSS

    Pobierz nasz kanał RSS
    dla serwisu Prawo
    reklama
    common